Due diligence (DD) hay hoạt động thẩm tra là một cuộc điều tra về một doanh nghiệp hoặc một cá nhân trước khi ký một hợp đồng, hoặc một hành động với một tiêu chuẩn tỏ sự thận trọng nhất định.
Due diligence là gì?
Due diligence (DD) hay hoạt động thẩm tra là một cuộc điều tra về một doanh nghiệp hoặc một cá nhân trước khi ký một hợp đồng, hoặc một hành động với một tiêu chuẩn tỏ sự thận trọng nhất định.
DD từ lâu đã trở thành một thông lệ và thuật ngữ chung ở Hoa Kỳ với việc thông qua Đạo luật chứng khoán năm 1933.
Due diligence sẽ cung cấp những số liệu chính xác nhất về hoạt động, hiệu quả của doanh nghiệp, để bên mua xác định giá trị của doanh nghiệp, nhận diện những rủi ro hiển hiện hoặc tiềm ẩn. Để từ đó tránh rủi ro, tăng tỉ lệ thành công của thương vụ đầu tư hoặc M&A.
Phân loại Due diligence
- Administrative DD – Thẩm định quản lý hành chính: sự điều tra liên quan đến việc các minh các mục liên quan đến cơ sở vật chất, hạ tầng,..DD về quản lý hành chính đưa ra cái nhìn tổng quan về các loại chi phí hoạt động mà người mua có thể phải chịu nến họ có kế hoạch sở hữu công ty mục tiêu.
- Financial DD – Thẩm định tài chính: tìm cách kiểm tra xem các tài chính được trình bày trong các thông tin bảo mật có chính xác hay không, nhằm cung cấp các thông tin sát thực về tất cả tài chính công ty như báo cáo tài chính được kiểm toán trong các năm, dự báo công ty và các cơ sở dự báo,…
- Asset DD – Thẩm định tài sản: các báo cáo thẩm định tài sản thường bao gồm các chi tiết về tài sản cố định và địa điểm của chúng, các thoả thuận cho thuê thiết bị, bán và mua thiết bị vốn lớn,..bao gồm các bất động sản, thế chấp,..
- Human resources DD – Thẩm định nhân sự: là một hoạt động có phạm vi khá rộng, bao gồm phân tích tổng số nhân viên, phân tích lương, thưởng, các loại hoạt động lao động,..
- Environmental DD – Thẩm định môi trường: liên quan đến các quy định về môi trường là rất quan trọng vì nếu công ty vi phạm bất kỳ quy tác chính nào, chính quyền địa phương có thể thực hiện xử phạt công ty. Các yếu tố được xem xét trong DD là danh sách giấy phép, bản sao các chứng từ,..
- Taxes DD – Thẩm định thuế: liên quan đến thuế bao gồm các loại thuế khác nhau mà công ty phải trả và đảm bảo tính toán đúng đắn. Các tài liệu tuân thủ thuế bao gồm bản sao các tờ khai thuế, thông tin liên quan đến khoản tín dụng,…
- Intellectual Property DD – Thẩm định sở hữu trí tuệ: sở hữu trí tuệ có tầm quan trọng rất lớn đối với doanh nghiệp và thường được nhắc tới trong các thông lệ thương mại. Do tiềm năng của sở hữu trí tuệ đối với các doanh nghiệp trong việc tạo ra giá trị từ tài sản trí tuệ của mình dẫn tới nhu cầu ngày càng tăng về thẩm định sở hữu trí tuệ.
- Legal DD – Thẩm định pháp lý: việc soát xét toàn bộ các yếu tố pháp lý đã cấu thành nên và duy trì sự hiện diện, tồn tại của một doanh nghiệp. Kết quả của việc thẩm định pháp lý doanh nghiệp là một Bản báo cáo được thể hiện một cách khoa học, logic, phản ánh đầy đủ, khách quan tất cả các thông tin thẩm định pháp lý của doanh nghiệp được thẩm định cùng với những chú giải của các chuyên gia pháp lý giúp cho người đọc có một cái nhìn toàn diện, đánh giá được một cách chính xác thực trạng pháp lý của doanh nghiệp.
- Customer DD – Thẩm định khách hàng: bao gồm thẩm định uy tín khách hàng; Năng lực tài chính; Năng lực thực hiện hợp đồng; Điều kiện bảo đảm cho bảo lãnh và các nội dung khác.
Các bước thẩm định chi tiết trong đầu tư cổ phiếu
- Bước 1: Phân tích mức vốn hóa thị trường của công ty
Vốn hóa thị trường có thể là dấu hiệu cho thấy mức biến động giá cổ phiếu, qui mô tiềm năng của thị trường mục tiêu, và quyền sở hữu công ty có thể phân tán đến mức nào.
- Bước 2: Xu hướng doanh thu, lợi nhuận và biên lợi nhuận
Nên phân tích tỉ suất lợi nhuận và doanh thu trong vài quí hoặc vài năm, và so sánh các kết quả đó với các công ty trong cùng ngành để có được cái nhìn bao quát.
- Bước 3: Ngành và đối thủ cạnh tranh
Xem xét các đối thủ cạnh tranh lớn trong từng ngành kinh doanh có thể giúp nhà đầu tư xác định mức độ cạnh tranh của công ty trong từng thị trường mà nó tham gia.
- Bước 4: Định giá
Có nhiều tỉ lệ và số liệu tài chính mà các nhà đầu tư có thể sử dụng để định giá các công ty. Không có một tỉ lệ nào lí tưởng cho mọi khoản đầu tư, vì vậy tốt nhất là sử dụng kết hợp các tỉ lệ để có cái nhìn hoàn chỉnh.
- Bước 5: Quản trị và quyền sở hữu
Các cổ đông thường được phục vụ tốt nhất khi những người điều hành công ty có quyền lợi gắn với giá cổ phiếu, tức là khi các nhà quản lí nắm giữ nhiều cổ phiếu công ty.
- Bước 6: Bảng cân đối kế toán
Xem xét số tiền mặt, nợ và tài sản mà công ty có; đối chiếu tỉ lệ nợ của công ty với các doanh nghiệp cùng ngành.
- Bước 7: Lịch sử giá cổ phiếu
Các nhà đầu tư nên nghiên cứu biến động giá ngắn hạn và dài hạn của cổ phiếu, và liệu giá cổ phiếu đó biến động hay ổn định. So sánh lợi nhuận được tạo ra trong quá khứ và xác định mức độ tương quan với biến động giá.
- Bước 8: Khả năng pha loãng cổ phiếu
Liệu công ty có kế hoạch phát hành thêm cổ phiếu hoặc làm pha loãng số lượng cổ phiếu của nó? Nếu vậy, giá cổ phiếu có thể bị ảnh hưởng.
- Bước 9: Kì vọng
Tìm hiểu dự đoán của các nhà đầu tư phố Wall về doanh thu, lợi nhuận, tăng trưởng trong vài năm tiếp theo; và nghiên cứu các tác động của những xu hướng dài hạn tới tình hình công ty.
- Bước 10: Cân nhắc rủi ro dài hạn và ngắn hạn
Nhà đầu tư cần chắc chắn hiểu rủi ro toàn ngành và rủi ro đặc thù của công ty.
